• Историко-краеведческий и архивный журнал Тұған Өлке

О военнопленных

В настоящее время в архивах Германии, Франции и других стран имеются  документы о казахстанцах и можно  их получить.

Редакция журнала «Туған Өлке» не имеет такой возможности, но располагает

списками военнопленных –казахов и казахстанцев, оказавшихся в годы второй мировой войны в лагерях Германии.

Они нигде не были опубликованы, меня это  постоянно заботит. Очень многие семьи так и не дождались своих отцов, мужей, братьев, сыновей и дочерей. Многие умерли, так и не зная ничего    о последних днях своих родных.

Запоздало, с надеждой, что кто- нибудь откликнется, публикую  списки.

У меня самой обе бабушки прожили  всю жизнь в ожидании весточки от своих не вернувшихся с войны сыновей. Один похоронен в Германии, другой в Прибалтике.

Стихи написаны  моей  бабушкой Ахмадуллиной  Гафифой  Хасановной в 1945 году арабским шрифтом и переведены на современный казахский язык.

Cписки военнопленных

Полностью списки военнопленных из  Казахстана в войне 1941-1945 годов  будут опубликованы в ближайших номерах журнала "Туған Өлке"(Родной край)

Жоқтау

Дүниенің көзінде сал жалғанына

Магруфім жетпей кетті арманына,

Жерінде Германия қаза тапты,

Гиляж недер алланың салғанына?

Қу Германияның елінде

Қалды алтын сүйегің,

Қу Берлиннің шетінде

Қалды алтын тірегім.

Төрт жыл жүрдің жағалап,

Тар жерлерді паналап.

Бітіуіне соғыстың

Тоғыз күн қалғанда,

Арманда кеткен боздағым.

Арманда кетті, қайтейін,

Жиырма екі жасында.

Германияның атқан оқтары

Басына тиіп, миларын

Шықты мекен бұрқырап,

Жүрегіңе тиіп, қан кетті.

Өлдіме екен, қаңсырап?

Ішіңе тиіп, ішіңнен

Шықтыма екен, салбырап

Қанға былғап басыңды,

Құмға былғап шашыңды,

Көзден аққан жасыңды,

Қай елдерде ағыздың?

Қай жерлерде тамыздың,

Қасіретін естен кетеме?

Сенің орның біте ме?

Зарлаған менің дауысым

Құлағыңа жете ме?

Ақырғы жазған хатын

Жиырма жетінші апрель.

"Жақын қалды Первомай,

Қайтамын, - деп – хат жаздың

Жеңіс күні жақын деп –

Маған не бар, сақтаған... "

Қалды жазған хаттарың.

Германия жерлерінен,

Қайта алмадық, ақыры.

Үстіндегі тар шинель

Кафим болды ақара.

Ғазиз – жаның, жас жаның

Ұшты фәрфне болып.

Күтіп жүрген сорлы анаң

Қалды диуана болып,

Отырамда ойлаймын...

Тірі жүрсе, қайтар еді,

Менің жан кесігім.

Жеделі лампы ағады,

Ішінде майы болса.

Мағруфім хат жазар еді,

Кеудеде жаны болса,

Жүрегінде жан болса,

Мағруфім хат жазар еді,

Жер жүзінде бар болса.

Әбеу Алла, уф Алла!

***

"Бисмилля," – деп бастадым,

Бұл кітаптың бастарын,

Мағруфім еске түсіп,

Жырлар жаза бастадым,

Ғұмырлікке память болды.

Хатқа жазған сөздерім,

Сені сағынып жылы-жылы

Көрмес болды көздерім.

Бұл қасіреттің ауыр болды

Ұллар жақтын бөгірме

Тәбәрін ясин, сүремін,

Кімдер оқыр қабыріне.

Бұл қасіретін ауыр болды.

Үтлар қапты бәгриме

Гант – шариф күнлерінде

Кімдер барар кабырына

Әні тандар атты келе

Жук көрмі көзіме

Хатында жоқ, хабарында жоқ

Нелер болды өзіне

Ащы буран, ащы жел

Шимете екі биттімге

Ащы қайғы, ауыр хасрет

Ащы жүрек ишіне

Жыласамда бұза алмадым

Бір алланың әмірін

Жисан көріп отыр едім

Жыран қалды кабірін

Өмір бойы жыласамда

Қабыл болмас тілегім.

Дария суларын сенсемде

Сөнбес жанған жүрегім

Сорлы анаң, сені сағынып

Жыламаған күні жоқ

Қалын біліп сұрасуға

Суреттіңнің тілі жоқ

Биік тауға жел дауылды

Қарашы бармын аттарым

Сағынғанда оқыр үшін

Құстарға қарап жыладым.

 

(1945)

  • Қазақша
  • Русский
  • English

Реклама

Уважаемые читатели журнала «Туған Өлке» (Родной край)!

Объявляется подписка на электронную версию единственного в Казахстане историко-краеведческого и архивного  журнала «Туған Өлке» (Родной край).


В издательстве Ұш-Қиян вышла книга Современное документирование и документооборот в Казахстане"

узнать подробнее>>

Голосования

Какой информации не хватает на сайте?
 

Счетчик посещений


mod_vvisit_counterСегодня16
mod_vvisit_counterВчера14
mod_vvisit_counterНа этой неделе51
mod_vvisit_counterНа прошлой неделе266
mod_vvisit_counterВ этом месяце892
mod_vvisit_counterВ прошлом месяце2139
mod_vvisit_counterВсего235157

Онлайн (20 минут спустя): 3
ВашIP: 54.156.92.138
,
Сегодня: 2017-08-23